fa بررسی تطبیقی انسان کامل در تفسیر متصوفه و شیعه تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">&nbsp; &nbsp; &nbsp;توجه به جایگاه وجودی انسان، از دیرباز بین ادیان مختلف، مقوله‌ای مهم و بنیادین تلقی شده است و در بین ادیان توحیدی و عرفان برآمده از آن ادیان، نمونه علوی انسان در قالب انسان‌ کامل، عرضه شده است. مقاله پیش رو با روش توصیفی و تحلیلی به بررسی ابعاد مختلف این ایده در آرای شیعه و متصوفه پرداخته است. </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">عرفای شیعه و برخی از متصوفه مانند ابن‌عربی، عقیده داشتند که انسانِ کامل، خلیفه حق است و مُهردار خزانه دنیا و پاسدار عالم وجود است. و چون او از میان برخیزد دنیا به پایان می‌رسد و آخرت آغاز می‌شود. انسان کامل همان مُهر ابدی است که بر خزانه آخرت زده می‌شود. از دیدگاه شیعه و قاطبه متصوفه، وجود پیامبر اکرم^(ص)، صادر اول یا عقل اول تلقی می‌شود که دلیل خلقت تمامی عالم و موجودات است. در این مقام، متصوفه با تمسّک به حدیث &laquo;خَلَق ا... آدم علی صورته&raquo; آدم ابوالبشر را نسخه‌ای مخلوق از صورت عقل اول یعنی حقیقت محمدیه قلمداد می‌کنند. شیعه نیز ضمن قبول این مدعا، برآن است که تمامی موجودات، تحت امر و اراده این عقل اول قرار دارند. انسان کامل از&nbsp; نظر شیعه تنها مختص انبیا و ائمه معصومین^(ع) است؛ در حالی که نزد متصوفه، پیران و اقطاب صوفیه نیز در دسته انسان کامل جای می‌گیرد</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></div> <pre style="text-align: justify;"> The paragon of virtue, regardless of how it is presented, is one of the common doctrines of Sufi and Shia. The commonalities and differences of this idea are presented in the form of a holy example of a man or a paragon of virtue. The present study is devoted to a comparative analysis of this idea in the views of Shia and Sufi. Some Shia and Sufi scholars believe that the paragon of virtue is God&rsquo;s caliph and mediator with the people. If this mediator disappears, the world will disintegrate and the hereafter will begin. The soul of the holy Prophet Muhammad (PBUH) as the first intellect and the absolute paragon of virtue in the universe, is another common intellectual result of Shia and Sufi. All beings in the universe, including angels, prophets, and other human beings, are dependent on the will and command of the first intellect. One of the obvious differences between the two sects in this regard is that the Shia believes that the paragon of virtue is manifested in the soul of divine prophets and infallible Imams, and that other human beings are on the route of self-development and perfection through paragons of virtue, and in proportion to their inner capacity and talents. But in Sufi, in addition to the holy prophets, the elders and dervishes of Sufi are also in the category of paragons of virtue.&nbsp;&nbsp; <span dir="RTL"></span></pre> انسان کامل, شیعه, متصوفه, انبیا, امام. paragon of virtue, Shia, Sufi, prophets, Imam. 125 146 http://erfaniyat.iauh.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1190-1&slc_lang=fa&sid=1 Vadood Hodaei ودود هدائی vadoodh@yahoo.com 10031947532846001870 10031947532846001870 Yes zanjan branch , Islamic Azad university, zanjan, Iran گروه علوم تربیتی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران Hossein Moradi حسین مرادی زنجانی 10031947532846001871 10031947532846001871 No zanjan branch , Islamic Azad university, zanjan, Iran گروه علوم تربیتی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران